fbpx
Home / Fréttir / Símtal Trumps við Xi Kínaforseta léttir andrúmsloftið

Símtal Trumps við Xi Kínaforseta léttir andrúmsloftið

 

Xi Jinping, forseti Kína. (Source: Reuters)
Xi Jinping, forseti Kína. (Source: Reuters)

Donald Trump Bandaríkjaforseti sagði Xi Jinping Kínaforseta í símtali föstudaginn 10. febrúar að Bandaríkjastjórn mundi virða stefnuna sem kennd er við „eitt Kína“. Í henni felst að Tævan sé í raun hluti Kína þótt eyríkið lúti eigin stjórn.

Litið var á yfirlýsingu Trumps sem mikilvægt fyrsta skref til að bæta samskipti ríkjanna sem voru í skugga símtal sem Trump átti við Tsai Ing-wen, forseta Tævans, í desember 2016 eftir forsetakosningarnar í Bandaríkjunum í nóvember.

Þá hafa ummæli Trumps á Twitter ekki orðið til að draga úr ótta margra við að fyrir honum vekti að storka kínverskum ráðamönnum.

Í tilkynningu frá skrifstofu Trumps sagði að samtal forsetanna hefði snúist um mörg mál og það hefði verið „einstaklega alúðlegt“ og þeir hefðu skipst á heimboðum.

Kínverskir ráðamenn líta á viðurkenninguna á „einu Kína“ sem hornstein pólitískra samskipta við Bandaríkjastjórn. Skil urðu á milli ráðamanna á meginlandi Kína annars vegar og Tævan hins vegar árið 1949. Frá þeim tíma hafa ríkin þróast á ólíkan hátt undir stjórn kommúnista á meginlandinu en lýðræðissinna í eyríkinu.

Í Peking vilja menn ná valdi yfir Tævan, með hervaldi ef nauðsyn krefst. Íbúar Tævans vilja hins vegar ekki  yfirráð þeirra.

Stjórnmálaskýrendur segja að ekki beri endilega að ráða of mikið í vinsamlega afstöðu Trumps í þessu samtali við Kínaforseta. Í tilkynningu frá Hvíta húsinu í Washington segir: „Trump forseti samþykkti að beiðni Xi forseta að virða stefnu okkar um „eitt Kína“.“

Sumir segja að Trump hafi einfaldlega dregið í land eða gefist upp fyrir Kínverjum. Andrew Neill, hjá Alþjóðahermálastofnuninni (IISS), segir hins vegar að huga verði að orðalagi tilkynningarinnar um efni símtalsins.

Sérstaka athygli veki að í tilkynningunni sé talað um „okkar“ en ekki stefnu Kína um „eitt Kína“ og vísað sé til „beiðni“ Kínaforseta. Neill segir:

„Við lestur tilkynningarinnar blasir við að Xi hafi þrýst á Trump og þá hafi hann samþykkt að virða stefnu „okkar“ um eitt Kína. Orðalagið eða blærinn gefur til kynna að hann vilji ekki láta troða kínversku útgáfunni á stefnunni um „eitt Kína“ ofan í kok sér.“

Neill telur líklegt að Trump reyni að víkka töluvert óopinber samskipti við Tævani.

Þegar Rex Tillerson, utanríkisráðherra Bandaríkjanna, sat fyrir svörum í utanríkismálanefnd öldungadeildar Bandaríkjaþings í aðdraganda þess að hann hlaut skipun í embætti lét hann orð falla að hugsanlega yrði gripið til þvingana vegna framgöngu Kínverja á Suður-Kínahafi. Þessi ummæli kölluðu fram hörð viðbrögð í Peking.

Undanfarna daga hefur stjórn Trumps mildað afstöðu sína í garð Kínverja. Sumir segja að Henry Kissinger, höfundur Kínastefnu Bandaríkjastjórnar fyrir rúmum 40 árum, hafi kippt í spotta og nú sé unnið að því að Kissinger-væða samskiptin af hálfu ráðamanna í Washington, það er leggja áherslu á efnislega lausn mála í stað þess að skiptast á stóryrðum eða vera með „stæla“ af öðru tagi.

 

Skoða einnig

Xi Jinping vill „indæla“ ímynd Kína gagnvart öðrum

Xi Jinping, forseti Kína, vill að Kínverjar „stækki vinahóp sinn“ með því að hressa upp …